Handling myszy laboratoryjnych
I. Wstęp do handlingu myszy laboratoryjnych
Handling myszy laboratoryjnych jest jednym z kluczowych elementów codziennej pracy ze zwierzętami i ma istotny wpływ zarówno na ich dobrostan, jak i na jakość uzyskiwanych wyników naukowych. Prawidłowe obchodzenie się ze zwierzętami minimalizuje stres oraz ogranicza ryzyko urazów.
Jedną z powszechnie stosowanych metod handlingu myszy laboratoryjnych jest podnoszenie ich za podstawę ogona. Należy jednak podkreślić, że nawet krótkotrwałe chwytanie myszy za ogon — trwające zaledwie kilka sekund, na przykład podczas rutynowej wymiany klatki — może wywoływać negatywne skutki behawioralne i fizjologiczne (Ghosal i in. 2015; Gouveia i Hurst 2019).
W związku z powyższym zaleca się, aby wybierać alternatywne metody handlingu, takie jak tunnel handling (przenoszenie w rurce/tunelu) oraz cupping (przenoszenie w dłoniach), które sprzyjają poprawie dobrostanu zwierząt (Hurst i West, 2010).
Alternatywne metody handlingu myszy nie mają negatywnego wpływu na wyniki badań. Istnieje wiele badań potwierdzających tę tezę, a wszystkie artykuły naukowe dostępne są na stronie NC3Rs.
Do pozytywnych skutków stosowania tych metod należało zwiększenie rozrodczości u myszy C57BL/6J oraz zmniejszenie śmiertelności miotów o 20% (Hull i in., 2022), co pokazuje realne korzyści dobrostanowe i hodowlane wynikające ze stosowania alternatywnych metod handlingu.
II. Tunnel handling (przenoszenie w rurce/tunelu) vs. Cupping (przenoszenie w dłoniach)
Przenoszenie w rurce/tunelu – polega na przenoszeniu zwierzęcia przy użyciu tunelu (najczęściej plastikowego lub papierowego), zamiast bezpośredniego chwytania go ręką.
Cupping (przenoszenie w dłoniach) – to metoda handlingu myszy laboratoryjnych polegająca na delikatnym podnoszeniu i przenoszeniu zwierzęcia na dłoniach. Należy zachować szczególną ostrożność, aby zwierzę nie wyskoczyło z dłoni.
Zdj. Katarzyna Dębek
Szczegółowe informacje dotyczące metod handlingu myszy laboratoryjnych, w tym technik o obniżonym poziomie stresu, dostępne są na stronie NC3Rs.
III. Kurs e-learningowy
NC3Rs przygotowało kurs e-learningowy dotyczący handlingu myszy laboratoryjnych.
Kurs trwa około 45 min i składa się z 5 głównych sekcji:
- Wstęp: czym jest handling myszy laboratoryjnych
- Literatura: jakie korzyści płyną z handlingu dla myszy, opiekunów oraz badań naukowych
- Tunnel handling: technika, praktyczne zastosowanie
- Cupping: technika, praktyczne zastosowanie
- Kolejne kroki wdrażania handlingu
Każda część zawiera od 2 do 4 stron lekcji poświęconych poszczególnym zagadnieniom. Dodatkowo uczestnicy mają dostęp do filmów demonstracyjnych, zadań sprawdzających wiedzę oraz quizów, które pozwalają ocenić poziom zrozumienia materiału. Kurs jest bardzo dobrze przygotowany i pomocny, dlatego zachęcamy do wzięcia w nim udziału.
IV. Dodatkowe materiały
Na stronie NC3Rs dostępne są materiały edukacyjne dotyczące handlingu myszy laboratoryjnych, w tym prezentacje oraz postery gotowe do druku w różnych językach.